Co powinna zawierać etykieta produktu? Praktyczny poradnik dla firm

Etykieta produktu to nie tylko element graficzny opakowania, ale przede wszystkim źródło ważnych informacji dla klienta, sprzedawcy, magazynu, operatora logistycznego i organów kontrolnych. Powinna jasno wskazywać, czym jest produkt, kto odpowiada za jego wprowadzenie do obrotu, jaka jest jego ilość, jak należy go przechowywać lub używać oraz czy wymaga dodatkowych ostrzeżeń.

Dlaczego etykieta produktu jest tak ważna?

Etykieta produktu pełni kilka funkcji jednocześnie. Informuje klienta o tym, co kupuje, pomaga odróżnić produkt od podobnych towarów, wspiera prawidłową identyfikację w magazynie i ułatwia obsługę sprzedaży. W wielu przypadkach jest też wymagana przepisami, zanim produkt zostanie wprowadzony do obrotu.

To, jakie informacje powinny znaleźć się na opakowaniu, zależy od kategorii produktu. Inne wymogi dotyczą żywności, inne kosmetyków, zabawek, substancji chemicznych, napojów alkoholowych czy towarów paczkowanych. Wspólna zasada jest jednak prosta: informacje na etykiecie powinny być czytelne, zrozumiałe, trwałe i niewprowadzające w błąd.

W Polsce przedsiębiorca wprowadzający towar do obrotu powinien zadbać o to, aby wymagane informacje dla konsumenta były podane w języku polskim. Dotyczy to zarówno danych o producencie, jak i informacji pozwalających zidentyfikować produkt.

Co powinna zawierać etykieta produktu ogółem?

Nie istnieje jeden uniwersalny wzór etykiety dla wszystkich produktów. Można jednak wskazać elementy, które bardzo często są wymagane albo praktycznie potrzebne w sprzedaży i logistyce.

Etykieta produktu najczęściej powinna zawierać:

• nazwę produktu,
• dane producenta, importera, dystrybutora lub podmiotu odpowiedzialnego,
• adres podmiotu odpowiedzialnego,
• informacje umożliwiające identyfikację towaru,
• ilość netto, masę, objętość lub liczbę sztuk,
• numer partii, serii lub inne oznaczenie identyfikacyjne,
• kraj lub miejsce pochodzenia, jeśli jego brak mógłby wprowadzać w błąd,
• warunki przechowywania lub użytkowania, jeśli są istotne,
• instrukcję użycia, jeśli bez niej produkt mógłby zostać użyty nieprawidłowo,
• ostrzeżenia i środki ostrożności, jeśli produkt tego wymaga.

Sama nazwa marketingowa nie zawsze wystarczy. Jeśli produkt ma nazwę fantazyjną, etykieta nadal powinna jasno pokazywać jego rzeczywisty charakter. Konsument nie powinien domyślać się, czy kupuje żywność, kosmetyk, środek chemiczny, suplement, wyrób użytkowy czy napój alkoholowy.

Etykieta produktu a identyfikacja w logistyce

Z punktu widzenia sprzedaży internetowej, magazynowania i fulfillmentu etykieta produktu ma znaczenie nie tylko informacyjne, ale także operacyjne. Towar powinien być łatwy do rozpoznania podczas przyjęcia do magazynu, kompletacji zamówienia, pakowania, wysyłki, zwrotu i reklamacji. Dlatego warto umieścić na etykiecie elementy wspierające identyfikację, takie jak kod kreskowy EAN lub GTIN, SKU, numer partii lub serii, oznaczenie wariantu, np. rozmiaru, koloru, smaku albo pojemności, a także datę ważności, warunki przechowywania i informacje pomocne przy kontroli jakości. 

Kod kreskowy nie zawsze jest obowiązkowy, ale w praktyce ułatwia pracę magazynu, zmniejsza ryzyko pomyłek i usprawnia obsługę zamówień. 

Co musi zawierać etykieta żywności?

W przypadku żywności wymagania są szczególnie szczegółowe. Etykieta produktu spożywczego musi umożliwiać konsumentowi świadomy i bezpieczny wybór. Informacje powinny być czytelne, nieusuwalne i nie mogą wprowadzać w błąd.

Na etykiecie żywności najczęściej powinny znaleźć się:

• nazwa żywności,
• wykaz składników,
• wyróżnione alergeny,
• ilość netto,
• data minimalnej trwałości albo termin przydatności do spożycia,
• warunki przechowywania lub użycia,
• dane podmiotu odpowiedzialnego za produkt,
• kraj lub miejsce pochodzenia, jeśli jest wymagane,
• informacja o wartości odżywczej,

Wykaz składników podaje się zwykle w kolejności malejącej według masy. Oznacza to, że na początku listy powinien znaleźć się składnik, którego w produkcie jest najwięcej. Alergeny muszą być wyróżnione w sposób wyraźny, na przykład inną czcionką, stylem lub tłem.

Warto zwrócić uwagę także na czytelność. W przypadku żywności obowiązkowe informacje powinny być podane w sposób łatwy do odczytania. W praktyce duże znaczenie ma również wielkość czcionki, szczególnie na małych opakowaniach.

Co powinna zawierać etykieta alkoholu?

Etykieta alkoholu wymaga szczególnej ostrożności, ponieważ napoje alkoholowe podlegają zarówno ogólnym zasadom oznakowania, jak i dodatkowym wymogom właściwym dla tej kategorii. Znaczenie mają między innymi: nazwa produktu, zawartość alkoholu, pojemność, pochodzenie, alergeny i poprawność użytej kategorii.

W przypadku napojów alkoholowych szczególnie istotne są:

• nazwa produktu lub kategoria napoju,
• rzeczywista zawartość alkoholu,
• pojemność netto,
• dane producenta, importera lub podmiotu odpowiedzialnego,
• kraj lub miejsce pochodzenia, jeśli jego brak mógłby wprowadzać w błąd,
• numer partii,
• informacja o alergenach, jeśli produkt je zawiera,
• termin trwałości, jeśli jest wymagany dla danego rodzaju napoju,

Dla napojów o zawartości alkoholu powyżej 1,2% objętościowo należy podać rzeczywistą zawartość alkoholu. Informacja powinna być jednoznaczna i zapisana jako wartość procentowa, np. z oznaczeniem „% obj.” albo „% vol.”.

Nie wszystkie napoje alkoholowe wymagają pełnego wykazu składników w takim samym zakresie jak standardowa żywność. Trzeba jednak pamiętać, że jeśli produkt zawiera składniki alergenne, informacja o ich obecności powinna być widoczna dla konsumenta, np. „zawiera siarczyny”, „zawiera jaja” albo „zawiera mleko”.

Napoje spirytusowe – nazwa i kategoria produktu

Przy napojach spirytusowych bardzo ważna jest prawidłowa nazwa i kategoria produktu. Określeń takich jak wódka, whisky, rum, gin, brandy czy likier nie można używać dowolnie, jeśli produkt nie spełnia wymagań danej kategorii. 

Etykieta nie powinna sugerować cech, pochodzenia ani rodzaju napoju, których nie da się potwierdzić. Dlatego przed wprowadzeniem produktu do sprzedaży warto sprawdzić, czy zastosowano poprawną nazwę prawną, czy zawartość alkoholu jest zgodna z deklaracją, czy nie użyto nazw chronionych bez podstawy oraz czy informacje typu „tradycyjna receptura”, „leżakowane”, „produkt polski” albo „rzemieślniczy” można udokumentować. W przeciwnym razie oznaczenie może zostać uznane za mylące. 

Towary paczkowane – ilość i czytelność oznaczenia

Osobne znaczenie ma także oznakowanie towarów paczkowanych. To produkty umieszczone w opakowaniu jednostkowym, których ilość nominalna jest jednakowa dla całej partii i nie może zostać zmieniona bez naruszenia opakowania.

W praktyce na takich produktach należy zwrócić szczególną uwagę na:

• nazwę produktu,
• ilość nominalną produktu,
• dane paczkującego, zlecającego paczkowanie, importera lub sprowadzającego,
• czytelność oznaczenia ilości,
• dobrze widoczne i trwałe oznakowanie,

Dla firm sprzedających produkty w e-commerce ma to duże znaczenie. Błędnie podana ilość, nieczytelne oznaczenie lub brak danych identyfikacyjnych może utrudnić sprzedaż, kompletację zamówień i obsługę zwrotów.

~ Źródło gov.pl

Uwaga: artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Przed wprowadzeniem produktu do obrotu warto zweryfikować wymagania dla konkretnej kategorii towaru i rynku sprzedaży.